Gids voor filmsoorten

Film is lichtgevoelig materiaal op een drager van kunststof. Als je hem in de camera belicht, reageren de zilverhalogenidekristallen op licht en ontstaat er een latent beeld. Zwart-witfilm legt alleen de helderheid vast. Kleurnegatieffilm legt alle kleuren vast in een negatief met weinig contrast, bedoeld om af te drukken en te scannen. Diafilm (omkeerfilm) geeft een positief beeld met felle kleuren en hoog contrast, gemaakt om te projecteren.

De filmkeuze is de eerste creatieve beslissing in de analoge fotografie. Zwart-wit geeft je controle over het hele proces, van belichting tot afdruk. Kleurnegatief vergeeft veel belichtingsfouten en geeft natuurlijke tinten. Diafilm levert kleuren die hun weerga niet kennen, maar vraagt om een nauwkeurige lichtmeting.

Zwart-witfilms

FilmISOKorrelContrastIdeaal voor
Kodak Tri-X 400400Klassiek, zichtbaarGemiddeld tot hoogStraat, documentaire, allround werkpaard
Ilford HP5 Plus400Fijn, gelijkmatigGemiddeldPortretten, landschappen, uitstekend te pushen naar 1600
Fuji Acros 100 II100Uiterst fijnGemiddeldLange belichtingstijden, architectuur, fijne details
Kodak T-Max 400400Zeer fijn (T-korrel)HoogStudio, gecontroleerd licht, maximale scherpte
Ilford Delta 100100UltrafijnGemiddeld tot hoogLandschappen, technisch werk, grote afdrukken

Kleurnegatieffilms

FilmISOKorrelContrastIdeaal voor
Kodak Portra 400400Zeer fijnGemiddeld tot laagPortretten, bruiloften, natuurlijke huidskleuren
Kodak Portra 160160Uiterst fijnLaagStudio, mode, fijne details
Kodak Gold 200200FijnGemiddeldAlledaags, warme tinten, betaalbaar
Fujifilm 400400FijnGemiddeldAllround, koele tinten, veel waar voor je geld
Cinestill 800T800ZichtbaarHoogKunstlicht, nachtopnames, halatiegloed

Diafilms (kleurpositief)

FilmISOKorrelContrastIdeaal voor
Fuji Velvia 5050UltrafijnZeer hoogLandschappen, diepe verzadiging, legendarische kleuren
Fuji Provia 100F100Uiterst fijnHoogAllround, natuurlijke kleuren, scant prachtig
Kodak Ektachrome E100100Uiterst fijnHoogPortretten, natuur, zuivere koele blauwtinten
Fuji Velvia 100100UltrafijnZeer hoogNatuur, hoge verzadiging, fijne korrel

Op basis van de inzendingen bij Neoanaloglab Foto zijn Kodak Tri-X 400 en Kodak Portra 400 de meest gebruikte zwart-wit- en kleurenfilms. Fuji Velvia 50 is de populairste diafilm voor landschapsfotografie.

Zo kies je je eerste film

Voor zwart-wit begin je met een film van 400 ISO, zoals Kodak Tri-X 400 of Ilford HP5 Plus. Voor kleur is Kodak Portra 400 vergevingsgezind en geeft hij prachtige huidskleuren. Voor landschappen vanaf statief levert Fuji Velvia 50 ongeëvenaarde kleuren — maar meet het licht zorgvuldig. Van de drie soorten heeft diafilm de kleinste belichtingsspeelruimte.

Veelgestelde vragen

Wat is de beste film voor beginners?
Voor zwart-wit: Kodak Tri-X 400 of Ilford HP5 Plus. Voor kleur: Kodak Portra 400 of Kodak Gold 200. Deze films hebben een ruime belichtingsspeelruimte — ze verdragen een verkeerde belichting goed. Je vindt ze in 35mm en 120, en ze zijn makkelijk verkrijgbaar.
Wat is het verschil tussen kleurnegatief en diafilm?
Kleurnegatieffilm (C-41-proces) levert een negatief met laag contrast en een ruime belichtingsspeelruimte — je mag er een stop of twee naast zitten. Diafilm (E-6-proces) levert een positief beeld met hoog contrast en felle kleuren, maar de belichting moet tot op een halve stop kloppen. Diafilm was bedoeld om te projecteren; kleurnegatief om af te drukken.
Kan ik dezelfde film gebruiken voor daglicht en binnenshuis?
Een film van ISO 400 kan beide goed aan. Gebruik bij daglicht een kleiner diafragma of een kortere sluitertijd. Binnen gebruik je een groter diafragma. Bij kunstlicht van gloeilampen is Cinestill 800T een goede keuze, want die is op kunstlicht afgestemd. Voor nachtopnames zonder statief push je een film van 400 ISO naar 800 of 1600.

Bronnen

ISO-waarden, korrel en contrast op deze pagina volgen de gepubliceerde technische gegevens van de fabrikanten zelf. De gebruikscijfers zijn van ons, geteld op basis van de inzendingen bij Neoanaloglab Foto.